طرح توجیهی فنی- اقتصادی(امکان سنجی) معمولاً جهت تامین مالی طرح‌های سرمایه‌گذاری ارائه می‌شود تا بر اساس برنامه زمان‌بندی و منابع مورد نیاز و همچنین با بررسی درآمدها و شرایط بازگشت سرمایه، سرمایه‌گذار یا بانک را متقاعد سازد که در پروژه سودآوری مشارکت می‌‌کند. بررسي توجيه‌پذيري هر طرح سرمايه‌گذاري در سه بخش مطالعات بازار، مطالعات فني و مطالعات مالي صورت مي‌پذيرد.
معمولاً در این‌گونه مطالعات به موضوعاتي چون وضعیت بازار، مشخصات محصول، ظرفيت توليد، ماشین‌آلات لازم، ميزان سرمايه‌گذاري و سودآوری طرح پرداخته مي‌شود. فعالیت‌های موسسه در این حوزه عبارتند از:

 

  • مطالعات فرصت Opportunity Study
  • مطالعات مقدماتی طرح توجیهی(امکان سنجی(Pre-Feasibility Study
  • مطالعات طرح توجیهی(امکان سنجی (Feasibility Stud
  • مطالعات طرح توجیهی فنی(امکان سنجی فنی (Technical Study

طرح توجیهی(امکان سنجی) تهیه شده در شرکت کلیک هوشمند بر اساس استاندارد UNIDOبوده و از نرم افزار Comfar III استفاده می‌شود.

قبل از هرگونه سرمایه­ گذاری، اجرای پروژه و یا هر فعالیت اقتصادی دیگر، انجام مطالعات امکان­ سنجی(FS) لازم است. FS امکان­سنجی یک ایده را مورد تجزیه و تحلیل قرار می دهد و به این سوال مهم که "آیا ما باید پروژه پیشنهادی را اجرا نماییم یا خیر؟" پاسخ می­دهد. همه فعالیت­هایی که در راستای FS انجام می­گیرد، برای پاسخ دادن به این سوال است.
مطالعات امکان­ سنجی می­تواند به دلایل مختلفی مورد استفاده قرار گیرد اما دلیل اصلی آن بررسی امکان اجرای طرح تجاری پیشنهادی است. سرمایه ­گذارانی که ایده­ های تجاری و یا هر ایده­ ی دیگری را که برای سرمایه گذاری در ذهن دارند، قبل از هر گونه اقدام در مورد پیاده­ سازی آن ایده، می­بایست شروع به مطالعات مناسبی درباره امکان­ سنجی آن طرح بنمایند. این کار قطعا باعث صرفه­ جویی در زمان و هزینه می­گردد.
یک کسب و کار اقتصادی زمانی توجیه­ پذیر و مورد تایید است که به اندازه کافی(بسته به سرمایه و خود سرمایه­ گذار) جریان نقدی و سود ایجاد کند و با خطراتی که در پیش دارد مقابله نماید. علاوه بر این
ویژگی­ها، پایداری طرح نیز اهمیت بالایی برخوردار است. امکان­پذیری یک طرح تجاری باید در طولانی مدت نیز برقرار باشد. البته نباید ار این مسئله نیز غافل شد که برخی از طرح­ها علاوه بر این ویژگی­ها، باید سایر اهداف سرمایه­ گذاران (غیر از سوددهی و پایداری در آن) نظیر اشتغال­زایی را نیز برآورده سازد. طرح تجاری ممکن است یک کسب و کار نوپا و جدید یا یک کسب و کار موجود(که می­خواهیم تکنولوژی ویا تجهیزات آن را خریداری نماییم)، توسعه یک کسب و کار موجود و یا حتی ایجاد یک سازمان جدید برای کسب و کار موجود باشد.

تفاوت طرح تجاری و طرح توجیحی

یک مطالعه امکان­سنجی(FS) با طرح کسب و کار(BP) تفاوت فراوانی دارد. این دو مبحث نقش­های کاملا متفاوتی را ایفا می­کنند که اکثرا افراد تفاوت نقش­های این دو را در نظر نمی­گیرند. مطالعات امکان­سنجی به کار بررسی( کاملا شبیه به سفر اکتشافی است.) سناریوها می­پردازد. این مطالعات در پی یافتن پاسخ این سوال هستند که " آیا این فعالیت تجاری توجیه ­پذیر است ؟". این در حالی است که طرح­های کسب و کار به کار برنامه­ریزی می­پردازند. یک طرح کسب و کار اقداماتی را در چارچوب تبدیل کردن ایده های تجاری به فعالیت­های تجاری تعریف می­نماید.
مطالعات امکان­سنجی به مطالعه و تجزیه و تحلیل تعدادی گزینه و روش رسیدن به کسب و کار موفق می­پردازد. مطالعه امکان­ سنجی کمک می­ نماید تا دامنه انتخاب بهترین کسب و کار از بین سناریوها را دقیق­تر (کوچک­تر) شود. نتایج حاصل از مطالعات امکان­ سنجی و تصمیمات حاصل از آن پایه­ای برای یک طرح کسب و کار است.مطالعه امکان­سنجی قبل از طرح کسب و کار انجام می­شود. پس از اینکه یک طرح تجاری امکانپذیری­اش مشخص گردید، یک طرح کسب و کار آماده می ­نمایند. در واقع پس از این که مشخص می­گردد یک طرح امکان­پذیر است، یک طرح کسب و کار آماده می نمایند تا یک "نقشه راه" از چگونگی ایجاد و توسعه کسب و کار را فراهم می­کنند. طرح کسب و کار در واقع یک "برنامه اجرا" برای پیاده­ سازی پروژه ارائه می­نماید.

دلایلی برای انجام مطالعه امکان­ سنجی

تا به اینجا بارها و بارها دلایلی روشن و منطقی برای انجام مطالعات امکان­سنجی را مطرح نمودیم. برخی از دلایل دیگر که لزوم این کار را مطرح می­ نماید، عبارت است از:

تمرکز بر پروژه و شکل­ دهی اجمالی به گزینه­ ها.

  • محدود کردن گزینه ­های کسب و کار.
  • شناسایی فرصت­های جدید سرمایه­ گذاری در طول فرایند بررسی.
  • شناسایی دلایلی برای اجرا ننمودن طرح.
  • جمع آوری اطلاعات کافی و موثق برای اتخاذ تصمیم.
  • ارائه مدارکی که مطالعات فعالیت تجاری در آن مسیر انجام گردیده است.
  • کمک می­نماید تا امنیت کمک­های مالی که از موسسات وام­ دهنده و سایر منابع مالی تهیه می­ نماییم را تامین نماید.
  • کمک به جذب سرمایه­ گذاری در سهام.

مطالعات امکان­ سنجی یک گام بسیار حساس و حیاتی در فرآیند برآورد کسب و کار است. اگر این گام به درستی طی گردد، ممکن است شما بهترین سرمایه­ گذاری ممکن را انجام داده باشید.